40 اصل فنی در طراحی سوالات امتحانی

چهل اصل فنی در طراحی سوالات امتحانی
1- در طراحی سوالات، ابتدا اهداف آموزشی امتحان مشخص گردد .
الف ) درج اهداف و محتوا در جدول ب ) درج طبقات حیطه شناختی در جدول
ج ) مشخص نمودن انواع سوالات آزمون د ) مشخص نمودن تعداد سوالات

2- طراحی باید بر اساس بارم بندی و بودجه بندی کتاب درسیصورت گیرد .
3- در طراحی سوالات ویژگی های دانش آموزان از قبیل سطح سنی ، توانایی ها، استعداد ها، پایه تحصیلی و ... در نظر گرفته شود .
4- سوالات از آسان به مشکل طراحی شوند .
5- سئوالات امتحانی باید بتواند میزان تحقق اهداف آموزشی را ارزیابی کند .
6- صورت سوال روشن ، واضح و شیوا باشد .
7- سوال، مختصر، ساده و سلیس نوشته شود .
8- سوال طوری طرح و تهیه شود که به طور مستقیم به هدف مورد اندازه گیری مربوط باشد .
9- سوالات بایستی موضوع مهمی را از محتوا مورد سنجش قرار دهد .
10- زمان مناسب پاسخگویی به هر سوال با توجه به قدرت متوسط دانش آموزان محاسبه و قید شود .
11- سوالات از نظر آیین نگارش و رسم الخط واضح و روشن باشد و علائم دستوری و نقطه گذاری در آن دقیقاً رعایت گردد .
12- سوال و جواب از نظر علمی، آیین نگارش، زمان پاسخگویی و بارم بازبینی شود تا خطا به حد اقل برسد .
13- متن سوال برای همه دانش آموزان یک مفهوم را القا کند تا همه بتوانند پاسخ مشخص و واحدی ارائه کنند .
14- حتی المقدور از بکار بردن کلمات منفی در متن سوال خودداری شود و در صورت ضرورت، کلمات منفی مشخص گردند.
15- در طراحی سطوح مختلف ارزشیابی (آسان ، متوسط بالا ، متوسط پایین و دشوار ) مد نظر قرار گیرد .
* سوال دشوار ، سوالی که حدود% 25 دانش آموزان بتوانند به آن پاسخ بدهند .
* سوال متوسط بالا بین 25 تا %50 دانش اموزان و متوسط پایین 50 تا% 75 پاسخ صحیح بدهند .
* سوالی آسان محسوب می شود که بیش از% 75 بتوانند به آن پاسخ صحیح بدهند .

16- نمره هر سوال متناسب پاسخ درست آن سوال باشد .
* ارزش نمره هر سوال یا هر قسمت پاسخ سوال از 25/0 نمره کمتر نباشد .

17- نمره هر سوال قابل قسمت به تعداد پاسخ های سوال باشد .
18- سوالات بر اساس سطوح مختلف یادگیری طراحی و ارزش گذاری شوند .
19- اگر در پاسخ به سوالی بین معلمان اختلاف نظر موجود باشد از طرح آن خودداری شود .
20- سوالات از نظر علمی ، صحیح طرح شوند .
21- سوالات از روایی برخوردار باشند ، سوال درس علوم، ریاضییا جغرافی را نسنجد .
22- سوالات از پایایی لازم برخوردار باشند . درصورت تکرار آزمون نتایج نسبتاً مشابهی حاصل گردد .
23- سوالات فقط از پایان دروس طرح نشودو از متن دروس کمک گرفته شود .
24- سوالات مستقل از هم طرح شوند .
25- در متن یک سوال پاسخ سوال دیگری دیده نشود .
26- سوالات چند قسمتی باید طوری طرح شوند که اگر دانش آموز نتواند به یکی از قسمت ها پاسخ بدهد، از پاسخ دادن به بقیه قسمت ها محروم نگردد .
27- در سوالاتی که پاسخ کوتاه دارند ( بلی - خیر ) با کلماتی مانند چرا ؟ و چگونه ؟ تکمیل نشود .
28- به فضای کافی جهت پاسخگویی توجه شود .
29- به مشخصات ظاهری سوال ( زیبایی ، تراکم سوال ها ، خط نگارش ، وضوح اعداد ، اشکال و ... ) توجه شود .
30- حتی الامکان سوالات ماشین یا تایپ شوند .
31- به ترتیب و چینش سوالات در برگه امتحانی دقت شود .
* گروه بندی انواع سوالات
* آسان به دشوار
* به ترتیب مفاهیم عنوان شده در فصل های کتاب درسی
* به ترتیب سطوح حیطه شناختی
* به ترتیب بارم سوالات

32- در طراحی از کاربرد عبارات و واژه های نامفهوم و غیر مصطلح و مبهم پرهیز شود .
33- سوالات از محتوای کتاب درسی باشد و از پاورقی ها ، مقدمه ، حذفیات ، بخش های مطاله آزاد و زیرنویس عکس ها سوال طرح نشود .
34- زمان پاسخ گویی به هر سوال متناسب با قدرت متوسط دانش آموزان تعیین گردد .
35- در سوالات صحیح - غلط طول هر نوع سوال هم اندازه باشد .
36- در سوالات جور کردنی ، پاسخ ها یک مورد بیشتر از سوالات در نظر گرفته شود .
37- جای خالی سوالات کامل کردنی تا آنجا که ممکن است در قسمت پایانی سوال قرار گیرد .
38- در سوال کامل کردنی بیش از دو جای خالی در نظر گرفته نشود .
39- قبل از طرح سوالات به راهنمایی ها و دستورالعمل های موجود دقت شود .
40- قبل از طرح سوال به جدول ارزیابی سوالات امتحانی ، سری بزنید .

روش تست زدن موفق را بدانید؟

معمولا سوالات آزمون ها به دو صورت پاسخ باز و بسته تنظیم می شود. منظور از سوالات پاسخ باز همان سوالات انشایی هستند که در این نوع سوالات، پاسخ دهندگان هر طور که تمایل دارند می توانند به سوالات طراحی شده جواب بدهند، اما سوالات پاسخ بسته یا همان تست ها به سوالاتی گفته می شود که پاسخ های آن قبلاً توسط معلم تهیه شده و دانش آموز فقط باید پاسخ های مورد نظر خود را انتخاب کند.

تست ها از دو قسمت تشکیل شده اند.
الف) صورت سوال
ب) گزینه ها یا پاسخ های پیشنهادی

صورت سوال یک جمله استفهامی است و گزینه ها، پاسخ های احتمالی آن هستند که پاسخ دهنده از بین آن ها جواب یا جواب های مورد نظر را انتخاب می کند.

قانون احتمال و تست زنی
در آزمون های استاندارد یک نمره منفی وجود دارد. یعنی اگر سوالی را بدون پاسخ بگذارید هیچ نمره منفی نمی گیرید، ولی در صورتی که به سوالی پاسخ اشتباه دهید علاوه بر آن که نمره آن را کسب نمی کنید یک سوم نمره را نیز از دست می دهید. شما باید در تست زنی به نکات زیر توجه داشته باشید.

1) اگر در تستی هیچ یک از گزینه ها را نتوانستید حذف کنید و بخواهید از روی شانس به آن پاسخ دهید، احتمال انتخاب گزینه صحیح یک چهارم است. یعنی 25 درصد! 25 درصد درریاضیات احتمال ضعیفی است، بنابراین به این تست پاسخ ندهید و به سراغ تست بعدی بروید.

2) اگر در تستی با توجه به معلومات و دانش تان توانستید یک گزینه را حذف کنید و بخواهید بین سه گزینه باقی مانده به طور شانسی به آن پاسخ دهید، احتمال انتخاب گزینه درست یک سوم است و این احتمال خیلی بالا نیست.

3) اگر در تستی مطمئن شدید، دو گزینه اشتباه بوده و بخواهید گزینه درست را به طور احتمالی حدس بزنید، احتمال انتخاب گزینه درست یک دوم یا پنجاه درصد است که احتمال خوبی است. بنابراین در این مورد یکی از دو گزینه باقی مانده را انتخاب کنید.

فنون تست زنی
در این آزمون های چهار گزینه یی علاوه بر کنار گذاشتن بعضی از درس ها با سطحی خواندن و شیوه نادرست مطالعه، شایع ترین عامل شکست، عدم آشنایی با اجرای صحیح روش های تست زنی است، بنابراین اگر تصمیم دارید در آزمون های تستی موفق شوید ضروری است با شیوه های درست تست زنی آشنا شوید

1) سوال را به دقت بخوانید:
در هنگام خواندن سوالات به کلمات کلیدی توجه کنید و زیر آن ها خط بکشید. مثلاً کلماتی مانند همه، هیچ یک، همیشه، هرگز، بزرگ ترین، درست ترین، نادرست ترین، کم ترین، بیش ترین، و... هم چنین به راهنمایی هایی که در سوالات آمده است توجه کنید.

2) پاسخ درست را در ذهن خود حدس بزنید:
بهترین راه پاسخ گویی به تست ها این است که قبل از دیدن گزینه ها، به سوال در ذهن خود پاسخ دهید و سپس در بین گزینه ها به دنبال آن پاسخ بگردید و آن را علامت بزنید.

3) از روش حذف گزینه های غلط استفاده کنید:
در صورتی که پس از خواندن سوال نتوانستید پاسخ را حدس بزنید، می توانید گزینه هایی را که مطمئن هستید اشتباه هستند حذف کنید. این کار باعث می شود تعداد گزینه ها محدودتر شده و به شما در پاسخ گویی درست به تست مربوطه کمک می کند.

4) هر چهار گزینه را بررسی کنید:
هنگام پاسخ گویی به تست ها، حتماً چهار گزینه را با دقت بخوانید، زیرا بعضی اوقات گزینه آخر «همه موارد است» و داوطلبی که در این شرایط با دیدن اولین گزینه آن را علامت زده باشد به این تست پاسخ اشتباه داده است، بنابراین چهار گزینه را دقیق بخوانید. در مورد تست هایی که در صورت آنه ا درست ترین گزینه را از شما خواسته اند به نکته فوق بیشتر دقت داشته باشید.

5) اول به پرسش های ساده پاسخ دهید:
در هنگام پاسخ گویی به تست ها ممکن است سه حالت پیش بیاید:
الف) تست ساده
ب) تست وقت گیر
ج) تست دشوار

اول به سوالاتی که بلد هستید در وقت استاندارد خودش پاسخ دهید بعد به سراغ تست بعدی بروید.

6) تست های وقت گیر را رها کنید:
اگر در حل تستی متوجه شدید که این تست بیش از چند دقیقه وقت شما را به خود اختصاص داده و به جواب درست نرسیده اید، آن را رها کرده و به سراغ سوال بعدی بروید.

7) شماره تست را در پاسخ نامه با شماره سوالات مطابقت دهید:
هر پنج یا ده سوال یک بار، شماره تست ها را در پاسخ نامه با شماره دفترچه ی سوالات کنترل کنید تا از جا به جا زدن پاسخ ها جلوگیری به عمل آید.

8) جواب های درست را بلافاصله به پاسخ نامه انتقال دهید:
بعضی از داوطلبان عادت کرده اند ابتدا درون دفترچه سوالات پاسخ ها را علامت می زنند و سپس همه آن ها را به پاسخ نامه منتقل می کنند و این امر به دلیل آن که معمولاً در اواخر وقت آزمون انجامی می گیرد با کمبود وقت یا اشتباه در انتقال جواب ها به پاسخ نامه همراه می شود.

9) تمام سوالات دفترچه را بخوانید:
در هنگام پاسخ گویی به تست ها از اولین سوال شروع کرده و تمام سوالات را بخوانید. بعضی از داوطلبان اگر در درسی به چند سوال متوالی نتوانند پاسخ دهند، روحیه خود را از دست می دهند و سوالات را رها کرده یا با دقت کافی آن ها را نمی خوانند. در این زمینه سعی کنید آرامش خود را از دست ندهید، نفس عمیقی بکشید و با تلقین های مشابه، روحیه و تمرکز خود حفظ کنید. ثانیاً سوالات بعدی را با دقت بخوانید و آن ها را رها نکنید، شاید بعد از این سوالات، چند تست ساده مطرح شده باشد.

10) اگر پاسخی را علامت زدید، آنرا تغییر ندهید.
تحقیقات نشان داده که احتمال درست بودن پاسخ که برای اولین بار به ذهن می رسد و شما آن را انتخاب کرده اید بسیار زیاد است، بنابراین در مرورهای بعدی تست ها پاسخ را تغییر ندهید.

11) اول احاطه به مطالب درسی سپس تمرین تست زنی کنید:
در هنگام زدن تست های تمرینی قبل از کنکور، تا بر مطالب درسی احاطه کافی نیافته اید هرگز شروع به تست زنی نکنید. ابتدا بر مطالب و مفاهیم کتاب تسلط کافی پیدا کنید و پس از پاسخ گویی به پرسش ها، تمرین ها و مسایل کتاب به سراغ تست بروید.

12) تمرین مدیریت زمان کنید:
در هنگام تست زنی تمرینی، حتماً وقت استاندارد پاسخ گویی به سوالات را در نظر داشته باشید و در این زمینه بهترین روش استفاده از تست زنی با دو خودکار است.

13) علت اشتباه خود را پی گیری کنید:
به سوالاتی که پاسخ اشتباه داده اید، دقت و دلیل پاسخ گویی اشتباه به این سوال را مشخص کنید. مثلاً اگر دقت شما کافی نبوده یا در محاسبات تبحر لازم را نداشته اید با تمرین آن ها را کسب کنید.

14) گزینه های مترادف و هم معنی را حذف کنید:
گزینه های هم معنی و مترادف صحیح نیستند و فقط یکی از گزینه ها پاسخ صحیح تست است. پس گزینه هایی که از معنی و مفهوم مساوی برخوردارند، جواب صحیح تست نیستند. بنابراین سریعاً آن ها را حذف کنید ودر گزینه های باقی مانده به دنبال پاسخ صحیح بگردید.

15) به صورت سوال توجه کنید:
در بعضی از سوالات سرنخ های مناسبی در صورت سوال وجود دارد که شما را به گزینه ی درست هدایت می کند. سعی کنید با مطالعه دقیق متن سوال، اطلاعات لازم را از صورت تست استخراج کنید. زیر کلمات مهم و کلیدی تست خط بکشید و کلماتی که معنی تست را عوض می کنند مشخص کنید و سپس به حل آن بپردازید.

16) از طولانی بودن سوال نترسید:
با دیدن صورت طولانی یک تست از حل آن منصرف نشوید. توجه داشته باشید که طراحان برجسته و ماهر، اغلب نکات مهم را در تست های کوتاه پاسخ مجمل می گنجانند. براین اساس بسیاری از تست هایی که ظاهری طولانی دارند، دارای راه حل ساده یی هستند و با کمی دقت می توان آن را حل کرد.

آیا فرزندتان می تواند جهشی بخواند؟

 

شاگرد اول ها دانش آموزانی هستند که تلاش و پشتکار را ضمیمه استعدادهای شان کرده و موفق می شوند که اراده نقش به سزایی در این باره دارد. در این بین بسیاری از دانش آموزانترجیح می دهند که پایه های درسی را یکی در میان طی کرده و به کلاس های بالاتر جهش کنند که اغلب به افت تحصیلی دچار نیستند. به هر حال در مورد این بچه ها نظرات زیاد است؛ دانش آموزانی که عده ای این جهش ها را به نفع آن ها و عده ای دیگر، آن را به ضررشان می دانند.

جهش تحصیلی از ابتدا تا به انتها
برای جهش تحصیلی فقط کارنامه ای پر از نمرات خوب کافی نیست، هر چند آموزش و پرورش نخستین شرط برای جهش کردن را کسب نمرات ممتاز می داند، با این که این شرط لازم است اما کافی نیست چرا که همیشه کسب نمرات ممتاز نشانی از استعداد برتر دانش آموز نیست و نمی توان تنها نمرات را معیار پذیرش حضور دانش آموزان برای حضور در دوره های جهشی تحصیلی بنا کرد.
اداره آموزش و پرورش استثنائی پس از برگزاری آزمون های هوش و استعدادیابی، سطح و وضعیت دانش آموزان را می سنجد که 8 دانش آموز پس از کسب نمره قبولی در آزمون ها می توانند در سه ماه تابستان، درس های یک سال تحصیلی را بخوانند و در امتحانات شهریور شرکت کنند و در صورت قبولی، از ابتدای مهر در کلاس یک پایه بالاتر حاضر شوند.

دوره های جهشی دانش آموزان مستعد را طلب میکند
در جهش تحصیلی استعداد مهم ترین عامل در نظر گرفته می شود اما استعداد لزوما به معنای کسب نمره ممتاز نیست، برخی والدین این دو موضوع را با هم اشتباه می گیرند و در حالی که استعدادهای ویژه فرزند برایشان تایید شده نیست بدون در نظر گرفتن عوامل مختلف برای جهش تحصیلی او اصرار می کنند. استعداد با اصرار کلاس های پی در پی و اقدامات دیگر به وجود نمی آید بلکه استعداد توانی است که با آدم ها آفریده می شود و فقط تمرین و پشتکار آن را پرورش می دهد.
کودکان تیزهوش بهترین گزینه برای جهش تحصیلی هستند چرا که ویژگی های بارزشان آن ها را برای این گروه انتخاب می کند، آنها نسبت به یادگیری حریصند و مطالب را با سرعت می آموزند،اعتماد به نفس شان بالاست، کتاب خواندن را دوست دارند و همیشه مشغول مطالعه اند، دایره لغات وسیعی دارند و تمرکزشان به اندازه ای است که نه هنگام حرف زدن و نه هنگام یادگرفتن رشته افکارشان پاره نمی شود، آن ها روابط میان امور به ظاهر نامربوط را درک می کنند و هر آن چه آموخته اند با یافتن شباهت و تفاوت ها به آموخته های جدید ربط می دهند.
این ها کودکانی کنجکاو و جستجوگرند و پرسش های کاوشگرانه دارند. این افراد می توانند با سرعت و بدون تمرین زیاد مسائل را به حافظه بسپارند، در حالی که علایق و سرگرمی های آن ها همیشه این حس را به اطرافیان می دهد که آن ها فراتر از سن شان رفتار می کنند.
بی شک کودکی با توان ذهنی عادی اشتباه ترین گزینه برای جهش تحصیلی به شمار می آید ؛ اگر این چنین شود هم تلاش های والدین به هدر می رود و هم تحمیل فشارهای خارج از آستانه تحمل دانش آموز، او را از درس زده می کند.

مخالفت با جهشی خوان ها گاهی منطقی است
معصومه عبدی روانشناس در خصوص پیامد های جهش تحصیلی بیان کرد: جهشی درس خواندن برای بیش از یک پایه تحصیلی توصیه نمی شود چرا که دانش‌آموزی که عادت کرده در پایه‌ تحصیلی خود سرآمد و نسبت به همکلاسان دیگرش از نظر هوش بالاتر باشد، وقتی که با جهش در کنار دانش‌ آموزان مقاطع تحصیلی بالاتر قرار می‌گیرد در سطح پایین‌تر یا حداقل هم سطح آن ها قرار خواهد گرفت و با مشکلات روحی فراوان و سرخوردگی مواجه می‌ شود که کاهش اعتماد به نفس، اضطراب و بی میلی به تحصیل از جمله آن ها است.
وی در ادامه بیان کرد:لازم است که والدین هیچ وقت فرزندشان را با سایرین مقایسه نکنند چرا که هر فردی استعداد و توانایی های خاص خود را دارد، پس بهتر است والدین همکاری بیشتری در این زمینه داشته باشند.
عبدی عنوان کرد:کودکانی که با دو پایه جهشی درس خواندن در کنار افرادی که از نظر سنی و جثه‌ ای از آن ها بزرگ تر هستند قرار می‌ گیرند، سازگاری و هم‌ خوانی کافی با آن ها ندارند که این ناسازگاری گودال های عمیق را در روان آن ها ایجاد می کند.

فردین منصوری روانشناس تربیتی اظهار داشت:دانش آموزانی که تجربه تحصیلات جهشی را داشته اند معمولا روحیات متفاوتی دارند و اغلب خود را برتر از سایر هم پایه های خود می دانند و خود را در کانون توجه قرار می دهند همچنین در خصوص نگرش و رفتار های شان نسبت به دیگران احساس تکبر و ممتاز بودن می کنند.

مخالفان جهش تحصیلی نیز درست همین موضوع را محور مخالفت خود قرار می دهند، چون باور دارند توان این دانش آموزان در یادگیری سریع مفاهیم از آن ها موجودی می سازد که بیشتر مواقع در نگرش های خود نسبت به دیگران احساس تکبر و ممتاز بودن می کنند.
برخی دیگر نیز نظرات مخالف نظرات فوق را دارند و بر این باورند که دوره های جهشی می تواند به پرورش استعداد و توانایی های دانش آموزان بیافزاید و تلاش و پشتکارشان را دوچندان کند که همه این موضوعات قابل بحث است و در شرایط متفاوت نتایج مختلف را به دنبال دارد.

توانایی فرزندتان را شناسایی کنید
نحوه درس خواندن هر دانش آموز با دیگری متفاوت است که این تغییرات دنباله رو استعداد و توانایی های فردی آن هاست و به همین منظور نمی توان حضور دانش آموزان در دوره های تحصیلی جهشی را درست یا نادرست دانست ولی به هر حال که شرکت در این دوره تنها برای بیش از یک پایه تحصیلی توصیه نمی شود و بهتر است خانواده ها توانایی های فرزندشان را در نظر بگیرند و آن ها را به همان سمت و سو هدایت کنند. والدین می توانند با استفاده از مشاوران و مسئولان با تجربه نسبت به نوع تحصیل فرزندشان اقدام کنند.
والدین باید واقع بینانه نسبت به توانایی های فرزندان شان راهنمایی های لازم را به آن ها ارائه دهند تا مسیر زندگی و آینده شان دچار بی برنامگی و خیالات واهی برای رسیدن به دستاوردهایی بسیار بزرگتر از توانمندی های دانش آموزان نباشد.

چگونه می‌توانیم کتاب خواندن را به عادت تبدیل کنیم؟

یکی از ویژگی‌های جوامع توسعه‌یافته فرهنگ کتابخوانی است. اما کتابخوانی چه زمانی می‌تواند در جامعه‌ای به عنوان فرهنگ رایج درآید؟ چگونه می‌توان کتاب خواندن را در میان افراد یک جامعه به عادتی روزانه بدل کرد؟ برای فرهنگ‌سازی و رواج یک عادت خوب در سطحی وسیع ابتدا لازم است از افراد آن جامعه آغاز کنیم. از آنجایی که کتابخوانی عادتی مبنایی است و در پس آن طرز نگرش و سایر رفتارهای روزمره‌ی فرد هم دستخوش دگرگونی می‌شود، در این مقاله 10 راهکار کتابخوانی در سطح فردی را مرور می کنیم:

1.   

مدت زمانی را به کتاب خواندن اختصاص دهیم: همانطور که غذا خوردن برای رشد جسم ضروری است، کتاب خواندن هم غذای روح است و لازم است در کنار سایر امور روزمره گنجانده شود. میتوان با حداقل زمانی که در روز می‌توانیم صرف کرد، آغاز کنیم. آغاز کردن یک کار شاید سخت باشد اما به مرور و با ملزم کردن خود، این چرخه ادامه پیدا می‌کند. با برنامه‌ریزی برای پر کردن وقت اضافی متوجه خواهیم شد که اوقات زیادی از روزمان هدر می‌رود. در ابتدا لازم نیست وقت اضافه‌ای صرف کنیم، پر کردن همان زمان‌هایی که طی روز در مسیر کار، در ترافیک یا جلوی تلویزیون می‌گذرانیم، کافی است. 

2.     

در گروه‌های ادبی عضو شویم: عضویت در گروه‌های ادبی مجازی یا حقیقی، حال و هوای کتابخوانی را در ما زنده می‌کند. شرکت در این گروه‌ها ضمن اینکه برای در دست داشتن برنامه‌ای هدفمند برای کتابخوانی مؤثر است، به ما امکان نقد و بررسی آثار را نیز می‌دهد. 

3. 

فهرستی از کتاب‌های مورد علاقه، تهیه کنیم: انتخاب یک لیست با در نظر گرفتن علایق شخصی یا توجه به آثار برتر در سطح جهان، کتابخوانی ما را هدفمند می‌کند. از این رو خوب است که برای هر سال تعداد مشخصی کتاب مطالعه کنیم. با در نظر گرفتن حداقل‌ها و تلاش برای دستیابی آنها، نسبت به وقتی که اهداف غیرممکن در نظر بگیریم، حس اعتماد به نفس بیشتری پیدا می‌کنیم.

 

همراه داشتن نسخه‌ی الکترونیک یا نسخه‌ی صوتی کتاب، در تلفن همراه در شرایطی که امکان همراه داشتن کتاب را نداریم هم راحت است و هم مفید.

4. 

کتاب‌هایی که جذابیت ندارند، زمین بگذاریم: یکی از موانع کتابخوانی، کتاب‌هایی هستند که صرفاً به این دلیل که شروع کرده‌ایم، از زمین گذاشتن‌شان می‌ترسیم. به همین خاطر است که گفته می‌شود که با گذشتن از فصل‌های ابتدایی کتاب در صورتی که کتاب با اهداف و سلایق شما سازگاری ندارد، بهتر است آن را کنار بگذارید. 

5.  

سعی کنیم از کتاب‌هایی که می‌خوانیم خلاصه‌ای تهیه کنیم:تهیه‌ی خلاصه و نوشتن طرز فکرمان نسبت به اثر و به مشارکت گذاشتن آن با دیگران هم برای خودمان و هم برای سایرین مفید است. سعی کنیم از جملات زیبای کتاب و یا بخش‌هایی که ممکن است بعدها برای ارجاع به اثر به کارمان بیاید، یادداشت‌برداری کنیم.

 

6.  

متناسب با کتاب‌های مورد علاقه‌مان، کتاب انتخاب کنیم: در فضای مجازی سایت‌هایی همچون گودریدز، بخشی دارد که به مخاطب، کتاب‌هایی پیشنهاد می‌کند که متناسب با کتاب‌های مورد علاقه‌ی پیشین اوست. نویسنده‌هایی که سبک یکسانی دارند یا موضوعات و ژانرهایی که مورد علاقه‌ی فرد هستند با توجه به امتیازی که به کتاب‌هایی که خوانده شده می‌دهد، ضبط می‌شود. 

7.     

به کتابفروشی یا کتابخانه برویم: رفتن به کتابفروشی‌ها و کتابخانه‌ها و دیدن و لمس کردن کتاب‌های تازه منتشر شده و مشورت گرفتن از اهل ادب، به ما در این مسیر انگیزه می‌دهد. 

8.  

در صورت نیاز به نسخه‌های الکترونیک یا نسخه‌ی صوتی مراجعه کنیم: همراه داشتن نسخه‌ی الکترونیک یا نسخه‌ی صوتی کتاب در تلفن همراه در شرایطی که امکان همراه داشتن کتاب را نداریم هم راحت است و هم مفید. در مترو و محیط‌های پر سر و صدا که تمرکز کردن ممکن نیست، گوش دادن به نسخه‌ی صوتی کتاب مورد علاقه‌مان آرامش‌بخش است. 

9.    

کتاب‌های تازه منتشر شده بخوانیم: خواندن کتاب‌هایی که به تازگی چاپ شده‌اند و نوشتن یادداشت بر آنها و یا توصیه کردن آن به دیگران به این دلیل که حس پیشرو بودن به ما می‌دهد، ما را در مسیر کتابخوانی باانگیزه می‌کند.

10. 

در محافل و دورهمی‌ها از کتاب‌هایی که می‌خوانیم صحبت کنیم:هیچ چیز به این اندازه نمی‌تواند کتاب خواندن را در سطح یک جامعه به یک عادت تبدیل کند. با صحبت کردن از کتاب‌هایی که می‌خوانیم و از موضوع آنها لذت بردیم برای دیگران هم سایرین را به کتاب خواندن دعوت می‌کنیم و دانسته‌هایمان را با دیگران قسمت می‌کنیم و هم احتمال اینکه مطالبی که برای آنها گفته‌ایم را فراموش کنیم، کم می‌کنیم.